Alimenty na rzecz byłego małżonka

Chcesz się ubiegać o alimenty od byłego małżonka po rozwodzie, ale nie wiesz, czy masz do nich prawo? Przeczytaj poniższy artykuł i dowiedz się, jak uzyskać alimenty od byłego małżonka.

W czasie trwania małżeństwa oboje małżonkowie mają obowiązek według swych sił oraz możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny (art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego – dalej K.r.i.o.).

Co się jednak dzieje z obowiązkiem alimentacyjnym po rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód? Czy małżonkowie są nadal zobowiązani do wzajemnej pomocy w zakresie utrzymania (czyli alimentów)?

Wiele osób wie o prawie matki lub ojca dziecka do otrzymywania alimenty na dziecko, jednak nie każdy wie również o prawie do utrzymania alimentów od byłego małżonka/małżonki po rozwodzie, czyli ustaniu małżeństwa.

Obowiązek alimentacyjny między byłymi małżonkami stanowi kontynuację powstałego przez zawarcie małżeństwa obowiązku wzajemnej pomocy w zakresie utrzymania i powoduje zmodyfikowanie obowiązku istniejącego w czasie małżeństwa.

Art. 60 K.r.i.o. określa przesłanki obowiązku alimentacyjnego rozwiedzionych małżonków. Po spełnieniu przesłanek zawartych w tym przepisie, były małżonek jest uprawniony do żądania alimentów od drugiego rozwiedzionego małżonka.

Zakres obowiązku alimentacyjnego między byłymi małżonkami jest uzależniony  nie tylko od możliwości finansowych małżonka uprawnionego i zobowiązanego, ale również uzależniony od ustalenia w wyroku rozwodowym, kto odpowiada za rozpad związku.

W wyroku rozwodowym sąd może orzec, że:

- wyłącznie winny rozwodu jest jeden małżonek,

- winni są oboje małżonkowie,

- oboje małżonkowie są niewinni.

Zasadą jest tzw. zwykły obowiązek alimentacyjny, przewidziany w art. 60 § 1 K.r.i.o.:

„ Małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia i który znajduje się w niedostatku, może żądać od drugiego małżonka rozwiedzionego dostarczania środków utrzymania w zakresie odpowiadającym usprawiedliwionym potrzebom uprawnionego oraz możliwościom zarobkowym i majątkowym zobowiązanego”.

Z przepisu jasno wynika że uprawnionym do alimentów po rozwodzie jest ten z małżonków, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia małżeńskiego.

A więc zwykły obowiązek alimentacyjny ma miejsce w sytuacji, gdy sąd w wyroku rozwodowym orzeknie rozwód bez orzekania o winie, odstąpi od orzekania o winie lub stwierdzi winę obu małżonków.

Ważne!!! Przy zwykłym obowiązku alimentacyjnym podstawą roszczenia o alimenty jest stan niedostatku, czyli uprawniony małżonek  nie może własnymi siłami, samodzielnie zaspokoić swoich usprawiedliwionych, podstawowych potrzeb (związanych z pożywieniem, mieszkaniem itp.) oraz możliwości zarobkowi i majątkowi zobowiązanego.

Zwykły obowiązek alimentacyjny byłego małżonka, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia wygasa z upływem 5 lat od orzeczenia rozwodu (art. 60 § 3 K.r.i.o.).

Ważne!!! Ze względu na wyjątkowe okoliczności, sąd może – na żądanie uprawnionego do alimentów – przedłużyć wymieniony 5-letni termin, a wiec przedłużyć tym samym okres spełniania obowiązku alimentacyjnego. Przedłużenie to może być dokonane na czas nieograniczony lub ograniczony do terminu, jaki wynika z ustalonych przez sąd wyjątkowych okoliczności.

Jak zaznaczył Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 kwietnia 1974 r. (sygn. akt. III CZP 22/75), przez wyjątkowe okoliczności należy rozumieć zarówno okoliczności zachodzące po stronie rozwiedzionego małżonka, domagającego się przedłużenia obowiązku alimentacyjnego, jak i po stronie drugiego z małżonków.

Wyjątkiem od powyższego tzw. „ zwykłego obowiązku byłych małżonków” jest określony obowiązek alimentacyjny małżonka, który został uznany za wyłącznie winnego.

Zgodnie z § 2 art. 60 K.r.i.o.:

„Jeżeli jeden z małżonków został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia, a rozwód pociąga za sobą istotne pogorszenie sytuacji materialnej małżonka niewinnego, sąd – na żądanie tego ostatniego – może orzec, że małżonek wyłącznie winny jest obowiązany przyczyniać się w odpowiednim zakresie do zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, chociażby ten nie znajdował się w niedostatku.

Jak wynika z powyższego przepisu rozwiedziony małżonek nie musi popaść w niedostatek żeby domagać się alimentów od małżonka winnego rozkładu pożycia. Wystarczy, że udowodni on przed sądem, iż po rozwodzie żyje mu się gorzej, niż gdyby pozostawał w małżeństwie.

Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego (uchwała z dnia 16 grudnia 1987 r., sygn. akt. III CZP 91/86) przy ocenie, czy nastąpiło istotne pogorszenie sytuacji materialnej małżonka niewinnego (art. 60 § 2 K.r.io.), należy brać pod uwagę warunki materialne jakie miałby, gdyby drugi z małżonków spełniał należycie swoje obowiązki i gdyby małżonkowie kontynuowali pożycie.

Małżonek który został  uznany przez sąd za wyłącznie winnego rozpadu związku małżeńskiego nigdy nie dostanie alimentów od drugiego małżonka, choćby żył nawet w największym niedostatku. Ten zaś małżonek, który został uznany za niewinnego, może żądać alimentów od winnego małżonka bez ograniczenia czasowego jeśli ponownie nie zawrze związku małżeńskiego (art. 60 § 3 K.r.i.o.). Całkiem logicznie wydaje się wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego w sytuacji gdy małżonek uprawniony zawrze nowe małżeństwo a więc powinien on uzyskiwać zaspokojenie swoich potrzeb w tym nowym związku.

Natomiast wyłącznie winny małżonek zobowiązany jest płacić alimenty byłemu małżonkowi nawet w sytuacji, gdy założy on nową rodzinę i będzie mieć dzieci z nowego związku na utrzymaniu (ewentualnie ta okoliczność może mieć wpływ na wysokość alimentów).

 

Gwarantujemy szybką i bezpłatną wycenę twojego problemu.

PORADA PRAWNA JUŻ W 24 GODZINY.

...

NASZE ZALETY

OPINIE KLIENTÓW

W SERWISIE:

  • ILOŚĆ PORAD - 100
  • ILOŚĆ ARTYKUŁÓW - 200
  • ILOŚĆ OPINII - 150

TA STRONA UŻYWA COOKIE. Dowiedz się więcej o celu ich używania i zmianie ustawień cookie w przeglądarce. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. .

Akceptuję ciasteczka z tej strony.

EU Cookie Directive Module Information